Νέλλη Βαρζαμπετιάν

Είκοσι χρόνια πριν, αντικρίζοντας την κορυφή του Αραράτ μέσα από ένα αεροπλάνο έκλαψα! Ήταν ο λυγμός μιας συλλογικής μνήμης που με κατέκλυσε. Αποσιώπησα τις ευαισθησίες μου, συνεχίζοντας την καθημερινότητά μου.

Είκοσι χρόνια μετά, η ίδια χιονοσκέπαστη κορυφή, ένας πολιτισμός, μια γλώσσα, μια πατρίδα με καλεί και πάλι κοντά της.

Το περιοδικό «Αρμενικά», πιστό στους στόχους της αρμενικής του υπόστασης, και τέσσερις αγαπημένες φίλες με παρακινούν να ξαναθυμηθώ τις ρίζες μου, τα θεμέλια της ύπαρξής μου, τις αξίες, τις παραδόσεις, τις μητρικές λέξεις, τις διηγήσεις ενός πικρού παρελθόντος που ποτέ δεν έζησα, που ξάφνου ξεδιπλώνεται μπροστά μου ολοζώντανο εκεί, στη μαγική χώρα του Καυκάσου, εκεί όπου ο Νώε σαν άλλος Προμηθέας ξεκίνησε τον νέο δρόμο της δημιουργίας.

Και έτσι βρίσκομαι στο Γερεβάν για εννέα αξέχαστες μέρες αποκάλυψης. Ξαναγίνομαι παιδί, ακούω και διαβάζω παντού τη γλώσσα μου, βρίσκομαι στη μητρική αγκάλη, με συνεπαίρνει ο πολιτισμός και η ιστορία της τέχνης, της λογοτεχνίας, της ποίησης αντικρίζοντας αγάλματα ανθρώπων που άφησαν τη σφραγίδα τους παντού. Ανάμεικτα τα συναισθήματα χαράς και ενοχής για την άγνοιά μου. Μεσρόπ Μαστότς, η αλφάβητος, το Μαντεναταράν, τα χειρόγραφα χιλιάδων ετών που αντικρίζω με δέος. Χιλιόχρονα μοναστήρια, ερειπωμένα στη δίνη των αιώνων, να θυμίζουν το πρώτο χριστιανικό έθνος που έσκυψε με ευλάβεια στον χριστιανισμό, και με λάβαρο την πίστη και το σθένος επιβίωσε και επιβιώνει ενάντια σε ορδές βάρβαρων. Το Μνημείο της Γενοκτονίας, φλόγα άσβεστη να θυμίζει στις συνειδήσεις ένα από τα μεγαλύτερα εγκλήματα της ανθρωπότητας.

Κι ακόμα αντικρίζω την ομορφιά μιας ευρωπαϊκής πρωτεύουσας που τίποτα δεν έχει να ζηλέψει από ένα Παρίσι που πρόσφατα είχα επισκεφθεί! Μεγαλοπρεπείς διάπλατες λεωφόροι, εντυπωσιακές δημιουργίες αγαλμάτων, καταπράσινα πάρκα, τρεχούμενα νερά έτοιμα να ξεδιψάσουν κάθε περαστικό, πολυτελή ξενοδοχεία, εστιατόρια με διεθνείς και παραδοσιακές αρμενικές γεύσεις, μουσικές που πλημμυρίζουν την καρδιά με αγαλλίαση. Μια βραδιά με μουσική Χατσαντουριάν «Μασκεράτα» στην όπερα, αξέχαστη!

Η Αρμενία ανθίζει υπέροχα σε κάθε γωνιά, σε κάθε σημείο μιας υπέροχης φύσης. Ανθίζει χάρη στη δύναμη και στη δημιουργικότητα ενός λαού που μέσα από τα ανείπωτα δεινά του σφυρηλατεί το μέλλον του αντάξιο της ιστορίας του. Πεντέμισι χιλιάδες χρόνια από τους προγόνους Ουραρτού, κατατρεγμένοι από γενοκτονίες, διωγμούς, καταστροφές, πολέμους, με τα τελευταία ηρωικά παλληκάρια να ατενίζουν περήφανα από το μνήμα τους στο Γεραπλούρ όχι την πορεία μιας χαμένης μάχης αλλά την ελπίδα μιας νέας αρχής.

Πόσο ταιριάζει, αλήθεια, παραφράζοντας τον στίχο του ποιητή:

«Την Αρμενία μην την κλαις,εκεί που πάει να σκύψει
με το σουγιά στο κόκαλο, με το λουρί στο σβέρκο,
Νά τη, πετιέται αποξαρχής κι αντρειεύει και θεριεύει
και καμακώνει το θεριό με το καμάκι του ήλιου».

Στον γυρισμό από την υπέροχη εμπειρίατου ταξιδιού συναντώ έναν φίλο στον δρόμο. Με ρωτάει πού ήμουν. Του απαντώ με ερώτηση:
-«Ξέρεις που ήμουν;»
-«Στην Αρμενία!»
-«Πώς το κατάλαβες;»
-«Από τα μάτια σου!»
Ναι! Το καθρέφτισμα της αναγέννησης της πατρίδας μέσα από τα μάτια της ψυχής μου!

Tweet

Share