Κουήν Μινασσιάν

Η Οφέλια Αγκαμαλιάν κατάγεται από το Γερεβάν της Αρμενίας. Σπούδασε Φυσική στο Πανεπιστήμιο του Γερεβάν, ενώ παράλληλα ακολούθησε και μια άλλη έφεσή της, αυτή του θεάτρου και κουκλοθεάτρου, στη Σχολή Καλών Τεχνών. Δεδομένου ότι ο σύζυγός της είναι Αρμένιος ποντιακής καταγωγής, ήρθαν στην Ελλάδα ως παλιννοστούντες το 1992 και εγκαταστάθηκαν στη Καβάλα.

Τον Ιανουάριο του 2005, η Οφέλια ίδρυσε το εργαστήριο κουκλοθεάτρου με την επωνυμία «Tik-Nik», που στην αρμενική γλώσσα σημαίνει κούκλα. Το κουκλοθέατρό της δουλεύει με μαριονέτες χειρός και ράβδου (όπως των Muppet Show), μαριονέτες πάνω στο τραπέζι και ολόσωμες μαριονέτες, και σήμερα τελεί υπό την αιγίδα της Κοινωνικής Συνεταιριστικής Επιχείρησης (Κοιν.Σ.Επ.) «ΚΟΥΚΛΟΤΟΠΙΑ».

Η «Tik-Nik» συμμετέχει κάθε Σεπτέμβρη στη Γιορτή Οικολογικής Γεωργίας και Χειροτεχνίας στην Πυλαία Θεσσαλονίκης και κάθε Μάρτιο στην Παγκόσμια Ημέρα Κουκλοθέατρου. Φυσικά, είναι παρούσα με πρωτότυπες και πρωτοποριακές παραστάσεις σε γιορτινές περιόδους, Χριστούγεννα, Πρωτοχρονιές, Λευκές Νύχτες, σχολικές ή τοπικές γιορτές και φεστιβάλ σε πολλές πόλεις της Ελλάδας (Καβάλα, Θεσσαλονίκη, Κρήτη, Καλαμάτα, Κιλκίς, Δράμα, Κομοτηνή, κ.α.) αλλά και σε διεθνή φεστιβάλ (Βέλγιο, Αγγλία, Ρωσία, Κορέα, κ.α.). Μάλιστα, στο διεθνές φεστιβάλ της Μόσχας τιμήθηκε με το πρώτο βραβείο! Συμμετείχε και στην έκθεση «Μουσείο Κούκλας» στη Μεγάλη Λέσχη της Καβάλας, όπου παρουσιάστηκαν εκθέματα κούκλων διάφορων τεχνικών του κουκλοθεάτρου όπως και ιστορικά αντίγραφα των αρχαίων κουκλών από διάφορα μέρη του κόσμου που δείχνουν την ιστορία και τις τάσεις ανάπτυξης του κουκλοθέατρου.

«Το επίπεδο σπουδών στην Αρμενία ήταν πολύ υψηλό, οι σχολές παρείχαν γνώσεις που έμπαιναν βαθιά στην κάθε επιστήμη. Για παράδειγμα, εκεί στην σχολή Καλών Τεχνών του Γερεβάν έμαθα πολλά για την ελληνική μυθολογία, για το αρχαίο δράμα, την τέχνη του θεάτρου στην αρχαιότητα, ακόμη και για το πώς διασκέδαζαν τα παιδιά στην αρχαία και κλασική Ελλάδα, με τι είδους κούκλες έπαιζαν, πώς ήταν το κουκλοθέατρο τότε, κλπ. Όπως είναι φυσικό, όταν βρέθηκα στην Ελλάδα, ανακάλεσα αυτές τις γνώσεις για τον θίασό μου εδώ…» ομολογεί, μεταξύ άλλων, η Οφέλια σε επικοινωνία που είχαμε μαζί της αμέσως μετά την προβολή της στην εκπομπή της ΕΡΤ «Περίμετρος» στις 19 Φεβρουαρίου 2025.

Το κουκλοθέατρο ζωντανεύει και στα σχολεία. Όπως μας είπε: «Με μεγάλη χαρά ταξιδεύουμε σε πόλεις και χωριά, σε σχολεία αλλά και σε ανοιχτά πάρκα, φέρνοντας κοντά στα παιδιά την τέχνη του κουκλοθεάτρου. Μέσα από ένα εκπαιδευτικό πρόγραμμα γεμάτο δημιουργικότητα και φαντασία, τα παιδιά γνωρίζουν τεχνικές κουκλοθεάτρου, αγγίζουν αντίγραφα αρχαίων ελληνικών κουκλών και ανακαλύπτουν διαφορετικές τεχνικές κατασκευής από όλο τον κόσμο. Στο εργαστήρι κατασκευής καλτσόκουκλων, τα παιδιά μεταμορφώνουν τις δικές τους κάλτσες σε μοναδικούς ήρωες, δίνοντάς τους φωνή και ψυχή. Το πρόγραμμα τρέχει με μεγάλη επιτυχία και η χαρά των παιδιών είναι η μεγαλύτερη ανταμοιβή μας. Φυσικά, εκπαιδευτικοί και γονείς συμμετέχουν και στηρίζουν αυτή την όμορφη διαδρομή στον μαγικό κόσμο του κουκλοθέατρου».

Η πολύ δραστήρια Οφέλια κάνει πολυποίκιλα εργαστήρια για παιδιά και σεμινάρια για ενηλίκους, όπως κατασκευή μαριονέτας, γνωριμία με τις βασικές αρχές κίνησης και εμψύχωσης κούκλας, τεχνικές δράματος, παντομίμας και θεάτρου στην τάξη και βιωματικό εργαστήριο, όπου υλοποιούνται παιχνίδια συνεργασίας, εμπιστοσύνης, ενεργοποίησης και ρυθμού. Ιδιαίτερη έμφαση δίνει στο δέσιμο της ομάδας και στη συνεργασία και αλληλεπίδραση μεταξύ των μελών της. Έτσι, οι συμμετέχοντες γνωρίζουν καινοτόμες τεχνικές του εκπαιδευτικού δράματος και τις μεταφέρουν στην τάξη, μέσα από ορθές πρακτικές που συμβάλλουν στη δημιουργία ενός μαθησιακού περιβάλλοντος ενίσχυσης της ομάδας, επικοινωνίας μεταξύ των μελών, συνεργασίας και εποικοδομητικής επίλυσης των συγκρούσεων.

Η Οφέλια δίνει ιδιαίτερη βαρύτητα στη φωνή ως εργαλείο εκφραστικότητας. Στόχος του σεμιναρίου της είναι να αξιοποιήσουν οι συμμετέχοντες με τον καλύτερο τρόπο τις φωνητικές και εκφραστικές ικανότητές τους, καθώς και μέσα από ένα σύνολο ασκήσεων να εμπλουτίσουν τον λόγο με τη σωστή κίνηση και το συναίσθημα. Παράλληλα μαθαίνουν πώς να ξεπεράσουν τον φόβο της δημόσιας ομιλίας και να την κάνουν πιο επιτυχημένη. Στα σεμινάριά της επικεντρώνεται και στην εκπαίδευση ηθοποιών, στην τεχνική ανάπτυξης της φωνής και σε ασκήσεις ζεστάματος που προστατεύουν τη φωνή.

Η Οφέλια Αγκαμαλιάν είναι συνάμα και ερευνήτρια της τέχνης της. Έτσι, στη σελίδα της «Tik-Nik Puppet Theater» στο φέισμπουκ βρήκαμε και την παρακάτω συγκινητική ιστορία για μία από τις παλαιότερες κούκλες στον κόσμο. «…Είναι πάνω από 1.800 ετών. Οι αρχαιολόγοι ανακάλυψαν την κούκλα το 1889 σε έναν από τους αρχαίους ρωμαϊκούς τάφους και έκτοτε βρίσκεται στο μουσείο για σχεδόν εκατό χρόνια. Οι επιστήμονες όχι μόνο αποκατέστησαν την εμφάνισή της αλλά ανακάλυψαν και τη θλιβερή ιστορία της ιδιοκτήτριάς της. Το παιχνίδι ανήκε σε ένα κορίτσι που ονομαζόταν Κρεπέρια, το οποίο προερχόταν από ευγενή οικογένεια. Σύμφωνα με τα έθιμα της εποχής εκείνης, η Κρεπέρια αρραβωνιάστηκε κάποιον Φίλητο όταν ήταν ακόμη παιδί και έτσι έπρεπε να τον παντρευτεί (το όνομα του γαμπρού είναι χαραγμένο σε δαχτυλίδι που βρέθηκε στον ίδιο τάφο). Προφανώς, η κοπέλα πέθανε πριν από τον γάμο και η κούκλα της μπήκε στον τάφο ως το πολυτιμότερο πράγμα που είχε κατά τη διάρκεια της ζωής της. Το κλειδί στο δάχτυλο της κούκλας προέρχεται από το μπαούλο παιχνιδιών της».

Ο κούκλος της, ο Σωτήρης, κάνει μεγάλη θραύση. Είναι ένας έξυπνος και παράλληλα αστείος κούκλος που μας έκανε να γελάσουμε πολύ. Φυσικά, με την τέχνη της εγγαστρίμυθου ζωντανεύει πάρα πολλές και διαφορετικής προσωπικότητας κούκλες, που με το χιούμορ τους, τα αστεία και τις γκάφες τους, τα πάθη και τα ντέρτια τους, τις κοινωνικές και οικολογικές τους ευαισθησίες, ακόμη και με τις συμβουλές τους, γίνονται οικείοι φίλοι μας. «…Γιατί η τέχνη, όπως και η αγάπη, δεν χρειάζεται πολλά λόγια. Είμαστε πολύ χαρούμενοι που με τις κούκλες μας φέρνουμε χαμόγελα και χαρά στα παιδιά αλλά και σε όσους νιώθουν ακόμη παιδιά στην καρδιά τους» καταλήγει η αγαπητή μας Οφέλια Αγκαμαλιάν.

Περισσότερα επεισόδια με τις κούκλες Σωτήρη, Νικολάκη, Ρόκερς, τις Γιαγιάδες, αλλά και με τον Γιάννη Σερβετά (ΑΜΑΝ, Ράδιο Αρβύλα) στο: youtube.com/@tiknikpuppets.

Tweet

Share