Ντιράν Αλεξανιάν - Η πορεία ενός φωτεινού πνεύματος Εκτύπωση

DIRAN ALEXANIAN

Μάικ Τσιλιγκιριάν

Ο Ντιράν Αλεξανιάν γεννήθηκε το 1906 στην κωμόπολη Ανταπαζάρ, σε μια πολύτεκνη ευαγγελική οικογένεια. Τον Σεπτέμβριο του 1922, στις ταραχώδεις ημέρες που ακολούθησαν την τραγική καταστροφή της Σμύρνης, η οικογένεια Αλεξανιάν αναγκάστηκε να καταφύγει στις ακτές της Ελλάδας.

Ο πατέρας του πέθανε νωρίς, αφήνοντας τη σύζυγό του Βερζίν χήρα με δύο αγόρια και τρία ανήλικα κορίτσια στη βόρεια Ελλάδα. Με αξιοθαύμαστη δύναμη, η Βερζίν έδωσε έναν αδιάκοπο και ηρωικό αγώνα προκειμένου να αναθρέψει μόνη της τα πέντε ορφανά παιδιά της.

Ο Αλεξανιάν αποφοίτησε από το Κολέγιο Ανατόλια στη Θεσσαλονίκη και συνέχισε για έναν χρόνο τις σπουδές του στην Αμερικανική Ιατρική Σχολή της Βηρυτού.

Με το ξέσπασμα του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου εγκατέλειψε τις σπουδές του και επέστρεψε στην Αθήνα με το τελευταίο πλοίο από τη Βηρυτό, προκειμένου να στηρίξει τη μητέρα και τις αδελφές του. Παρά την πρόθεση του προέδρου του Ανατόλια δρ. Ουάιτ να τον στείλει στην Αμερική για ανώτερες σπουδές, ο ίδιος έκρινε ως υπέρτατο χρέος τη φροντίδα της οικογένειας.

Αργότερα μετέβη στην Αργεντινή, όπου σπούδασε θεολογία.

Προικισμένος με εξαιρετικές ικανότητες στον γραπτό και προφορικό λόγο, γνώστης επτά γλωσσών, ο Ντιράν Αλεξανιάν διέθετε έντονη ποιητική φλέβα και λεπτή λογοτεχνική ευαισθησία. Το 1939 δημοσίευσε ένα δοκίμιο για το έργο του μεγάλου ποιητή Αρσάκ Τσομπανιάν, ενώ το 1944 εξέδωσε στην αρμενική γλώσσα την ποιητική συλλογή «Ծովերուվրայծիածան» («Ουράνιο τόξο πάνω από τις θάλασσες»), που απέσπασε εγκωμιαστικά σχόλια από την αρμενική αναγνωστική κοινότητα.

Ο Αλεξανιάν υπήρξε επίσης από τους πρώτους Αρμένιους της δεκαετίας του 1940 που έγραψαν και εξέδωσαν λογοτεχνικά έργα στα ελληνικά. Τα έργα του «Ο πρίγκιπας» (1944), που κυκλοφόρησε παράλληλα και στα αρμενικά, και «Κουρδισμένα αυτόματα» (1945) εκδόθηκαν και τα δύο από τον ελληνικό εκδοτικό οίκο «Μαυρίδη», γεγονός που μαρτυρά την αξία της γραφής του. Στο εισαγωγικό σημείωμα του βιβλίου «Ο πρίγκιπας», ο συγγραφέας Αδαμάντιος Παπαδήμας σημειώνει: «Τι δυνατές, τι υποβλητικές εικόνες! Λαχταράς να διαβάσεις τη συνέχεια και παρακαλάς να μην τελειώσει η ζωντανή αυτή αφήγηση».

Ο Αλεξανιάν δίδαξε σε διάφορα σχολεία της ελληνοαρμενικής κοινότητας και ξεχώρισε για την επιδεξιότητά του στη διδασκαλία της γυμναστικής, οργανώνοντας εντυπωσιακές και ιδιαίτερα επιτυχημένες γυμναστικές επιδείξεις.

Κατά τη διάρκεια της Κατοχής εργάστηκε ως διερμηνέας. Την εποχή που πολλοί άνθρωποι πέθαιναν από την πείνα και θάβονταν σε ομαδικούς τάφους, εκείνος διοργάνωνε εράνους και μοίραζε από το δικό του λιγοστό φαγητό σε όσους είχαν ανάγκη. Με τις γνωριμίες και τη γενναιότητά του κατάφερε να σώσει συμπατριώτες από τα στρατόπεδα συγκέντρωσης, αποτρέποντας τον εκτοπισμό, την καταναγκαστική εργασία ή ακόμη και την εκτέλεσή τους.

Σε ώριμη ηλικία εγκαταστάθηκε στις Ηνωμένες Πολιτείες, όπου υπηρέτησε ως ιεροκήρυκας και δάσκαλος της Αρμενικής Ευαγγελικής Εκκλησίας. Έφυγε από τη ζωή το 1968 στην Καζαμπλάνκα του Μαρόκου.

Σύμφωνα με τη διαθήκη του, η σορός του μεταφέρθηκε στην Αθήνα και ενταφιάστηκε στο κοιμητήριο της Νέας Σμύρνης στις 29 Φεβρουαρίου 1968.