Στη διάθεση των ερευνητών το αρχείο του Ντόλτσι Εκτύπωση E-mail

Λούση Οννικιάν-Σαχινιάν

Τεύχος: Ιανουάριος-Μάρτιος 2012

 

 

 

Η πλου­σιό­τε­ρη συλ­λο­γή αρ­χεί­ων στον κό­σμο βρί­σκεται στο Βα­τι­κα­νό, ό­που ι­σχύ­ει ο νό­μος της ε­κα­το­ντα­ε­τί­ας, δη­λα­δή η πλήρης α­πα­γό­ρευ­ση πρό­σβα­σης του κοι­νού σε αυ­τά πριν την πα­ρέ­λευ­ση ε­κα­τό ε­τών. Σύ­ντο­μα ό­μως συ­μπλη­ρώ­νε­ται η ε­κα­το­ντα­ε­τί­α και θα τε­θούν στη διά­θε­ση των με­λε­τη­τών κά­ποια πο­λύ ση­μα­ντι­κά αρ­χεί­α. Α­νά­μεσά τους βρί­σκο­νται χι­λιά­δες έγ­γρα­φα, το­πο­θετη­μέ­να σε έ­ξι με­γά­λα κου­τιά, τα ο­ποί­α φέ­ρουν την ο­νο­μα­σί­α «Η Συλ­λο­γή του Ντόλ­τσι».

Ο Ά­ντζε­λο Μα­ρία Ντόλ­τσι υ­πήρξε ο Πα­πι­κός ε­πι­τε­τραμ­μέ­νος στην Κων­στα­ντι­νού­πο­λη α­πό το 1914 έ­ως το 1923, ο ο­ποί­ος ε­πι­πλέ­ον ή­ταν επι­κε­φα­λής ε­νός με­γά­λου δι­κτύ­ου Πα­πι­κών α­πο­στο­λών σε ό­λη την Οθω­μα­νι­κή ε­πι­κρά­τεια, α­πό την Κων­στα­ντι­νού­πολη έ­ως τις διά­φο­ρες ε­παρ­χί­ες, τη Συ­ρί­α, το Λί­βα­νο, την Πα­λαι­στί­νη κ.α. Κα­θη­με­ρι­νά, ο Ντόλ­τσι λάμ­βα­νε α­πό δια­κό­σιους και πλέ­ον α­πε­σταλ­μέ­νους του λε­πτο­με­ρείς κα­τα­γρα­φές των σφα­γών και των ε­κτο­πι­σμών που συ­ντε­λού­νταν σε ο­λό­κλη­ρη τη Δυ­τι­κή Αρ­με­νί­α.

Οι εν λό­γω κα­τα­γρα­φές μετα­φέ­ρο­νταν στο Βα­τι­κα­νό, ό­που κα­τη­γο­ριο­ποιού­νταν και φυ­λάσ­σο­νταν σε ει­δικό αρ­χεί­ο. Στο τέ­ταρ­το α­πό τα έ­ξι αυ­τά προ­α­να­φερ­θέ­ντα κου­τιά βρί­σκο­νται έγ­γρα­φα ε­ξαι­ρε­τι­κής ση­μα­σί­ας, τα ο­ποί­α ξε­περ­νούν τα πε­ντα­κό­σια στον α­ριθ­μό. Α­νά­με­σα σε αυ­τά, υ­πάρ­χουν δι­πλω­μα­τι­κές α­να­φο­ρές σταλ­μένες α­πό το Βα­τι­κα­νό προς πρέ­σβεις, στρα­τιω­τι­κούς α­κο­λού­θους και δη­μο­σί­ους υ­παλ­λή­λους δια­φό­ρων χω­ρών της Ο­θω­μα­νι­κής αυ­το­κρατο­ρί­ας. Ε­πί­σης, βρί­σκο­νται δι­πλω­μα­τι­κά πρα­κτι­κά συ­ζη­τήσε­ων με τους Τα­λα­άτ, Εν­βέρ και Α­τα­τούρ­κ, τα ο­ποί­α πε­ριέ­χουν θέ­μα­τα που α­φο­ρούν το Αρ­με­νι­κό Ζή­τη­μα. Στα έγ­γρα­φα αυτά ε­πι­κρα­τούν- για ευ­νό­η­τους λό­γους- οι πλη­ρο­φο­ρί­ες σχετι­κές με Κα­θο­λι­κούς Αρ­με­νί­ους. Πα­ρα­δείγ­μα­τος χάριν, κα­τα­γρά­φε­ται ό­τι το 1914 ο α­ριθ­μός των Κα­θο­λι­κών Αρ­με­νί­ων στις 15 Αρ­με­νι­κές Μη­τρο­πό­λεις ή­ταν πε­ρί­που ε­κα­τό χι­λιά­δες ά­το­μα, ε­νώ το 1916 οι 11 α­πό τις 15 Μη­τρο­πό­λεις πλέ­ον δεν υ­πήρχαν, κα­θώς και ό­τι ο πλη­θυ­σμός των πό­λε­ων Μα­ράς και Χα­λε­πί­ου εί­χει μειω­θεί κα­τά πε­ρισ­σό­τε­ρο α­πό το μι­σό.

Ο Ντόλ­τσι μά­λι­στα στις 15 Ιου­λί­ου 1915, έ­στει­λε μί­α ε­πι­στο­λή προς τον Υ­πουρ­γό Ε­ξω­τε­ρι­κών του Βα­τι­κα­νού, Πιέ­τρο Κα­σπα­ρί­νι α­να­φέ­ρο­ντας πως ο­λό­κλη­ρη η επαρ­χί­α Κι­λι­κί­ας υ­πό­κει­ται σε συ­στη­μα­τι­κούς διωγ­μούς, ε­νώ ε­πι­διώ­κε­ται πλή­ρης ε­κτο­πι­σμός του Χρι­στια­νι­κού πλη­θυ­σμού. Πά­νω σε αυ­τές τις α­να­φο­ρές στη­ρί­χτη­κε ο Πά­πας Βε­νέ­δι­κτος ΙΕ’ και το 1918 α­πέ­στει­λε δύ­ο ι­διό­χει­ρες ε­πιστο­λές δια­μαρ­τυ­ρί­ας προς το σουλ­τά­νο, ζη­τώ­ντας του να στα­μα­τή­σει τις σφαγές των Αρ­με­νί­ων.

Πέ­ρα απ’ ό­λα τα πα­ρα­πά­νω ό­μως, το αρ­χεί­ο του Ντόλ­τσι πε­ρι­λαμ­βά­νει α­νε­κτί­μη­της α­ξί­ας ντο­κου­μέ­ντα για τους βί­αιους ε­κτο­πι­σμούς και την οι­κειο­ποί­η­ση ό­λων των υ­παρ­χό­ντων των Αρ­με­νί­ων. Ο ί­διος μά­λι­στα κα­τά­φε­ρε να στείλει στη Ρώ­μη ό­λα τα πρω­τό­τυ­πα των νό­μων και των δια­ταγ­μά­των που σχε­τί­ζο­νταν με τους ε­κτο­πι­σμούς και τις σφα­γές των Αρ­με­νί­ων σε ό­λη την Ο­θω­μα­νι­κή επι­κρά­τεια. Στο ί­διο αρ­χεί­ο βρί­σκε­ται ε­πί­σης το πρω­τό­τυ­πο του δια­τάγ­μα­τος που α­φο­ρά στην οι­κειο­ποί­η­ση της κι­νη­τής και α­κί­νη­της πε­ριου­σί­ας των εκτο­πι­σθέ­ντων, το ο­ποί­ο φέ­ρει τις υ­πο­γρα­φές των Τα­λα­άτ, Εν­βέρ και Να­ζίμ. Μέ­χρι στιγ­μής, δύ­ο ι­στο­ρι­κοί, η Ε­λί­ζα­μπεθ Τε­τζι­ριάν και ο διευ­θυ­ντής της Αρ­με­νι­κής ψη­φια­κής βι­βλιο­θή­κης Με­ρου­ζάν Κα­ρα­μπε­τιάν, έ­χουν κα­τα­φέ­ρει να ει­σέλ­θουν στο χώ­ρο των αρ­χεί­ων του Βα­τι­κα­νού και να ε­ρευ­νή­σουν τα δεδο­μέ­να. Ο Κα­ρα­μπε­τιάν βε­βαιώ­νει ό­τι στο αρ­χεί­ο του Ντόλ­τσι βρί­σκο­νται α­νεκτί­μη­της α­ξί­ας πλη­ρο­φο­ρί­ες και για τη συ­στη­μα­τι­κή προ­σπά­θεια ε­κτουρ­κισμού των ορ­φα­νών που εί­χαν ε­πι­ζή­σει της γε­νο­κτο­νί­ας. Πρό­κει­ται για προ­σπά­θεια που υ­λο­ποι­ή­θη­κε α­πό το κόμ­μα Ιτ­τι­χά­ντ.

 


Share
 

Για να εξασφαλίσουμε τη σωστή λειτουργία του ιστότοπου, μερικές φορές τοποθετούμε μικρά αρχεία δεδομένων στον υπολογιστή σας, τα λεγόμενα «cookies». Οι περισσότεροι μεγάλοι ιστότοποι κάνουν το ίδιο. Περισσότερα...

"Δέχομαι"


ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΒΙΒΛΙΩΝ


διαφήμιση στο αρμενικά

armenian community

Online Επισκέπτες

Έχουμε 60 επισκέπτες συνδεδεμένους